Dışı karpuz, içi kavun, tadı salatalık!
Şanlıurfa’nın Viranşehir ilçesinde yetişen; dış görünüşüyle karpuzu, iç dokusuyla kavunu, tadıyla ise salatalığı andıran endemik meyve Şelengo, hem lezzeti hem de şifa kaynağı özellikleriyle bölgenin en önemli tarımsal mirası olarak dikkat çekiyor.
Doğanın Lezzet Bilmecesi: Üç Meyve Tek Gövdede
Şanlıurfa mutfak kültüründe müstesna bir yere sahip olan Şelengo, kabakgiller familyasının en ilginç üyelerinden biri kabul ediliyor. Sadece Viranşehir ve çevresinde yetişen bu endemik bitki, görsel ve tatsal özellikleri nedeniyle "doğanın bir bilmecesi" olarak nitelendiriliyor. Kabuğuyla birlikte tüketilebilen meyve; ferahlatıcı aromasıyla yaz aylarında salatadan cacıka, dolmadan turşuya kadar çok geniş bir yelpazede sofralardaki yerini alıyor.
Tescilli Gen Kaynağı Koruma Altında
Viranşehir Kaymakamlığı’nın girişimiyle 2019 yılında tescil edilen Şelengo, GAP Tarımsal Araştırma Enstitüsü (GAPTAEM) tarafından yürütülen çalışmalarla koruma altına alındı. Islah ve geliştirme projeleriyle gen havuzuna dahil edilen bu yerel tohumun, uygun tarım teknikleriyle veriminin artırılması hedefleniyor. Yapılan bilimsel araştırmalar, bitkinin iki haftada bir sulandığında en yüksek verime ulaştığını ve olgunlaştıkça aromasının karakteristik bir kavun tadına evrildiğini ortaya koyuyor.
Şifa Deposu: Kan Şekerinin Dostu
Şelengo sadece bir besin maddesi değil, aynı zamanda geleneksel tıpta kullanılan doğal bir şifa kaynağı olarak biliniyor. Uzmanlar ve yerel üreticiler, Şelengo’nun sağlık üzerindeki etkilerini şöyle sıralıyor:
-
Detoks Etkisi: Kandaki toksinlerin temizlenmesine yardımcı oluyor.
-
Şeker Dengesi: Kan şekerini düşürücü özelliği ile biliniyor.
-
Cilt Tedavisi: Meyvenin "acı" olarak tabir edilen türleri, isilik ve benzeri cilt sorunlarının tedavisinde kullanılıyor.
Ekonomiye Kazandırılması Hedefleniyor
Hasat edildikten sonra 2-3 gün gibi çok kısa bir süre içerisinde tüketilmesi gereken Şelengo için modern depolama çözümleri gündemde. GAPTAEM yetkilileri, uygun soğuk hava depo imkanlarının sağlanması durumunda bu endemik lezzetin yılın 12 ayı boyunca taze bir şekilde satışının yapılabileceğini ve bölge ekonomisine ciddi bir katma değer sağlayacağını öngörüyor.
